Sarayköy Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi

SANAEM Tanıtım KitabıTAEK Bünyesindeki Ankara Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi (ANAEM) ve Ankara Nükleer Tarım ve Hayvancılık Araştırma Merkezi (ANTHAM) Bakanlar Kurulunun 13/06/2005 tarihli kararının 1/07/2005 tarihinde 25862 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanması ile birleştirilerek Sarayköy Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi (SANAEM) adı ile yeniden kurulmuştur.

1956 yılında 6821 sayılı yasa ile Başbakanlık'a bağlı olarak kurulan Atom Enerjisi Komisyonu Genel Sekreterliği, 1982 tarih ve 2690 sayılı kanunla Başbakan'a bağlı olarak Türkiye Atom Enerjisi Kurumu (TAEK) adı ile yeniden yapılanmıştır.

Türkiye Atom Enerjisi Kurumu’na (TAEK) bağlı olan Sarayköy Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi (SANAEM), Ankara-İstanbul yolu üzeri (D750 karayolu-E5) 40. km Saray mevkiinde bulunan yerleşkesinde faaliyetlerini sürdürmektedir.


Atom Enerjisi Komisyonu Genel Sekreterliğine bağlı olarak 1961 yılında Ankara’da kurulan ve atom enerjisi ve teknolojisinin ülke yararına kullanılıp kalkınmaya katkıda bulunmasını sağlayacak temel ve uygulamaya yönelik araştırmaların yapılması amacıyla 1967 yılında yeniden yapılanan Ankara Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi (ANAEM), Fizik, Kimya, Tarım, Sağlık Fiziği ve Elektronik Bölümlerinde nükleer alanda temel ve uygulamalı araştırmalar yanında, eğitim faaliyetleri ile analiz hizmetlerini sürdürmüştür. Atom fiziği, katı-hal fiziği, malzeme fiziği, nötron fiziği, termonükleer fizik, nükleer ve analitik yöntemlerin kullanıldığı çevre kirliliği, nükleer yakıt ve endüstri kimyasına ilişkin araştırma ve analizler, dozimetri hizmetleri, 1990 yılına kadar ANAEM’in Beşevler’deki yerleşkesinde, 1990-1999 yılları arasında, Kazan ilçesine bağlı Saray köyünde, 650 dönümlük arazide bulunan Sarayköy yerleşkesinde sürdürülmüştür. Ayrıca 1993 yılında, endüstriyel alanda tek kullanımlık tıbbi malzemelerin sterilizasyonu amacıyla TAEK bünyesinde bu merkeze bağlı Gama Işınlama Tesisi kurulmuştur.

Türkiye Atom Enerjisi Kurumunda tarım ve hayvancılık alanındaki araştırmalar Ankara Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi (ANAEM) bünyesinde 1970 -1978 yılları arasında Tarımsal ve Biyolojik Radyoizotop Uygulama Grubunda yürütülmüştür. Tarım alanındaki araştırmalar 1978-1984 yılları arasında Nükleer Tarım Bölümünde yürütülmüştür. Nükleer Tarım Bölümü Nükleer Tarım Araştırma Merkezine dönüştürülmüş ve Radyobiyoloji, Radyoizotop Uygulama Bölümleri ile faaliyetlerini sürdürerek  1990 yılında Kazan ilçesine bağlı Sarayköy yerleşkesine, taşınmıştır. 1991 yılında tekrar ANAEM bünyesinde Nükleer Tarım Araştırma Enstitüsü ve daha sonrada Tarım Bölümü adı altında araştırma ve eğitim faaliyetlerini 1999 yılına kadar sürdürmüştür.

Hayvancılık alanındaki araştırmalar 1978 –1981 yılları arasında Hayvancılıkta Radyoizotop Uygulama Bölümünde sürdürülmüş, 1981 yılında Lalahan Hayvan Sağlığı Nükleer Araştırma Enstitüsü (LHSNAE ) kurulmuştur. 1999 yılında  Lalahan Hayvan Sağlığı Nükleer Araştırma Enstitüsü ile Ankara   Nükleer  Araştırma  ve  Eğitim  Merkezi’nin Tarım Bölümü birleştirilerek Ankara Nükleer Tarım ve Hayvancılık Araştırma Merkezi (ANTHAM) kurulmuştur. Merkez, verim artışı sağlamakta geleneksel yöntemlerle çözümü mümkün olmayan tarım, hayvancılık ve gıda ile ilgili problemlerde nükleer ve ileri teknikleri kullanarak araştırmalar ve eğitim faaliyetlerini sürdürmüştür.

Ankara Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi (ANAEM) ve Ankara Nükleer Tarım ve Hayvancılık Araştırma Merkezi (ANTHAM) Bakanlar Kurulunun 13.06.2005 tarihli kararının 01.07.2005 tarihinde 25862 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanması ile birleştirilerek Sarayköy Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi (SANAEM) adı ile yeniden kurulmuştur. Merkez ülke genelinde ulusal ve uluslararası düzeyde nükleer enerjinin barışçıl amaçlarla kullanılması ve nükleer bilim ve teknolojinin ülke ekonomisine katkıda bulunmasını sağlamak amacıyla benimsenen yeni nükleer enerji politikasını sürdürülebilir hale getirmeyi hedef seçmiş olup, bu hedefi  yakalamak için yeniden yapılandırma çalışmaları devam etmektedir.

SANAEM farklı alanlarda yılların verdiği birikimi, mevcut personel alt yapısı, genişletilmiş cihaz envanteri, yenilenmiş laboratuvarları ile sahip olduğu misyon ve vizyonu çerçevesinde hızla kendi alanında iddialı bir mükemmeliyet merkezi olma yolunda ilerlemektedir. TAEK 2007 yılında EURAMET nezdinde “Radyonüklit Metroloji” alanında Görevlendirilmiş Kuruluş (Designated Institution) olarak deklare edilmiştir. Bu bağlamda da SANAEM, Çekmece Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi ile birlikte  bu alanda da yeni bir görev üstlenmiş ve 2008 yılında da bu yeni görevi kapsamında yoğun çalışmalarına devam etmiştir.Hedefimiz, nükleer alanda yenilikleri takip ederek, ülkemizde bu alanda yürütülecek çalışmaların dünya standartlarında sürdürülmesini temin etmek, ölçüm ve analiz konularında uluslararası alanda tanınır biraraştırma merkezi olmak, halkın ve

çevrenin radyasyon güvenliğinin sağlanmasında verilen rutin hizmetlere daha yaygın bir ölçekte katkıda bulunmak, “Radyonüklit Metroloji” konusunda ülkemizin hak ettiği prestiji uluslararası arenada kazanabilmesini sağlamak ve ülkemizin bu alandaki önemli bir eksikliğini giderebilmeyi teminen gerekli alt yapıyı oluşturmaktır.

İletişim >>

Göster 
Başlık Gösterim
SANAEM Organizasyon Şeması 3779

Alt Kategoriler

  • Nükleer Teknikler Bölümü

    Nükleer Teknikler Bölümünde yürütülen çalışmalar kapsamında, ülke genelinde, nükleer tekniklerin gıda, tarım ve hayvancılık alanlarında yaygınlaştırılması için öncülük yapılmaktadır. Bölümün gıda konusundaki faaliyetleri; hastalık ve bozulmalara neden olan mikroorganizmaların yok edilmesi ve raf ömrünün uzatılması konularında ışınlama teknolojisinin kullanımını kapsamaktadır. Tarım konusundaki faaliyetler; yeni bitki çeşitlerinin geliştirilmesine yönelik mutasyon ve genetik çalışmalarda ışınlama teknolojisinin kullanımını ve toprak-bitki besin maddeleri-su ilişkilerinde etiketli gübre ve nötron prob kullanarak konvansiyonel tekniklerle çözümü mümkün olmayan problemlerin açığa kavuşturulmasını kapsamaktadır. Hayvancılık konusunda ise gama ışınlarını kullanarak parazitlerin etkisiz hale getirilmesi (evsel atıkların arıtılması) ve ektoparazitlerin “steril böcek tekniği” ile biyolojik kontrollerinin yapılması konularında araştırmalar yapılmaktadır.

    Nükleer Teknikler Bölümü üç birimden oluşmaktadır:

    1) Gıda Birimi
    2) Hayvancılık Birimi
    3) Tarım Birimi

  • Proton Hızlandırıcısı Bölümü

    Proton Hızlandırıcısı Bölümü, SANAEM yerleşkesinde bulunan TAEK Proton Hızlandırıcısı Tesisi (TAEK-PHT)’nin işletilmesi amacıyla kurulmuş olup ülkemizde ilk defa PET ve SPECT radyoizotopları ve radyofarmasotiklerinin üretimi, radyofarmasotiklerin kalite kontrolü ve Ar-Ge faaliyetlerinin bir arada yapılabildiği bütünleşik bir hızlandırıcı teknolojisi altyapısını sağlık sektörümüz, üniversitelerimiz ve araştırma enstitülerimizin hizmetine sunmak üzere görev yapmaktadır.

    TAEK-PHT; özellikle kanser, nörolojik hastalıklar, beyin fizyolojisi ve patolojisi ile koroner arter hastalığı gibi pek çok hastalıkta tanı amaçlı kullanılan iyot-123, flor-18, indiyum-111, galyum-67, talyum-201 radyoizotopları ile bunların radyofarmasotiklerinin üretilmesi, üretilen radyofarmasotiklerin kalite kontrolü ve hasta dozu olarak dağıtımı ve ayrıca nükleer alanda araştırma ve eğitim faaliyetlerinde bulunmak üzere kurulmuştur. Tesiste gelecekte talebe göre başka radyoizotoplar ve radyofarmasotikler de üretilebilecektir.

    Proton Hızlandırıcısı Bölümü üç birimden oluşmaktadır:

    1) İşletme Birimi
    2) Üretim Birimi
    3) Kalite Kontrol Birimi

      

  • Radyasyon Metrolojisi Bölümü

    Radyasyon Metrolojisi Bölümünün faaliyet alanları; radyonüklit ve dozimetrik metroloji alanında ikincil ve birincil standardizasyon yöntemlerini geçerli kılmak ve uygulamak, radyoizotop ve dozimetrik ölçüm ve kalibrasyon hizmeti vermek, ilgili laboratuvarlar için yeterlilik ve laboratuvarlar arası karşılaştırma testleri düzenlemek, ülkemizde ihtiyaç duyulan radyoaktif referans maddeleri hazırlamak, radyasyon ölçümü ile ilgili olarak kuruluşlara gerekli altyapının kurulmasında yardımcı olmak, iyonlaştırıcı radyasyon ölçümü ve metrolojisi konusunda eğitimler düzenlemek, nükleer ve radyoaktif izotoplarla ilgili araştırma ve geliştirme çalışmalarını yürütmektir. Bu bölüm altında faaliyet gösterecek Radyonüklit Metroloji Laboratuvarlarının altyapı çalışmaları tamamlanmış olup 2013 yılında faaliyete girecektir. SANAEM İkincil Standart Dozimetri Laboratuvarı (İSDL) ve Hizmet Birimleri binasının yapımının 2014 yılında tamamlanması planlanmaktadır.

  • Radyoaktivite ve Analitik Ölçüm Bölümü

    Radyoaktivite ve Analitik Ölçüm Bölümü, bireyin, toplumun ve çevrenin radyasyon güvenliğinin temin edilmesi amacıyla,

    • ihtiyaç duyulan radyolojik (alfa, beta ve gama radyoaktivite analizleri) ve radyolojik olmayan (elementel analiz, kararlı izotop analizler vb.) analizleri,  iyonlaştırıcı radyasyonla ilgili emniyet ve adli mercilerin talep ettiği ölçüm ve analizleri,  nükleer madde ve çift kullanım malzeme analizleri hizmetlerini vermek;
    • arkeolojik eserlerin,  jeolojik ve antropolojik bulguların C-14 metodu tarihlendirilmesini gerçekleştirmek;  
    • nükleer ve analitik teknikler kullanılarak kültürel varlıkların tanımlanmasına yönelik çalışmalar yapmak;
    • nükleer tekniklerin jeoloji, arkeoloji, gıda, endüstri, enerji, çevre, malzeme vb. alanlardaki mevcut ve muhtemel katkılarına yönelik araştırma geliştirme çalışmaları yapmak;
    • ölçüm ve analiz yeteneğini geliştirerek sahip olunan bilgi birikimi, deneyim ve uzmanlık ile laboratuvar altyapısının sürdürülebilirliğini sağlayacak faaliyetleri gerçekleştirmek;
    • diğer kurum ve kuruluşlarla işbirliği yaparak radyolojik, izotopik ve kimyasal ölçüm ve analiz konularında bilgi aktarımına ve deneyimin arttırılmasına katkıda bulunmak

    üzere faaliyetlerini yürütmektedir.

    Radyoaktivite ve Analitik Ölçüm Bölümü iki birimden oluşmaktadır:

    1) Radyoaktivite Ölçüm ve Analiz Birimi
    2) Analitik Ölçüm ve Analiz Birimi

  • Sağlık Fiziği Bölümü

    Sağlık Fiziği Bölümü; görevi gereği radyasyonla çalışan kişilerin, halkın ve çevrenin, istenmeyen veya planlananın dışında gerçekleşen radyasyon ışınlamalarından korunması konusunda ulusal ve uluslararası mevzuat hükümleri gereğince gerekli değerlendirme, hizmet sunumu, izleme faaliyetlerini yerine getirmektedir. Bu amaçla:

    • Görevi gereği radyasyonla çalışanların maruz kaldığı radyasyon dozlarının belirlenmesi için ülke geneline belirli aralıklarla verilmekte olan kişisel dozimetri hizmeti,
    • Doz değerlerinin ulusal ve uluslararası sınırlar içinde kalmasının sağlanması amacıyla sonuçların kayıt altına alınması, Merkezi Doz Kayıt Sistemine aktarılması ve sürekli takip edilmesi,
    • Doz sınırlarının aşılması durumunda gerekli önlemlerin alınmasının sağlanması,
    • Radyasyon uygulamalarında iç ve dış ışınlamaya maruz kalan hastaların organ ve etkin dozlarının hesaplanması,
    • Radyasyon kaynaklarının kabul, performans ve kalite kontrol testlerinin yapılması,
    • Solunum, sindirim veya dolaşım yolu ile radyasyona maruz kalan toplum bireylerinin doz düzeylerinin doğru, güvenilir ve en hızlı şekilde belirlenmesi için uygun yöntemlerin kullanılması ve geliştirilmesi,
    • Dozimetreler kullanılarak çevresel doz ölçümlerinin yapılması,
    • Kapalı ortamlarda, toprakta ve suda radon aktivite konsantrasyonunun belirlenmesi,
    • Doğal radyonüklitleri içeren jeolojik maddelerin toplum bireyleri ve çevre üzerindeki etkilerinin belirlenmesi

    faaliyetleri Sağlık Fiziği Bölümü tarafından yürütülmektedir.

    Sağlık Fiziği Bölümü iki birimden oluşmaktadır:

    1) Doz İzleme Birimi
    2) Radyasyondan Korunma Birimi

  • Teknoloji Bölümü

    Teknoloji Bölümünde yapılan çalışmalar, radyasyonun malzemeler üzerinde etkileri ve nükleer teknikler ve nükleer teknoloji alanında kullanılan malzemeler konularındaki faaliyetleri; iyonlaştırıcı radyasyon detektörleri ve dozimetreler konusundaki çalışmaları; endüstriyel ve deneysel ışınlama tekniklerinin uygulanmasını; hızlandırıcı teknolojisiyle ilgili araştırma-geliştirme-uygulama faaliyetlerini kapsamaktadır.

    Teknoloji Bölümü üç birim ve iki tesisten oluşmaktadır:

    1) Malzeme ve Detektör Teknolojileri Birimi
    2) Hızlandırıcı Teknolojisi Birimi
    3) Elektronik ve Enstrümantasyon Birimi
    4) Elektron Hızlandırıcısı Tesisi
    5) Gama Işınlama Tesisi

İlgili İçerik