Basın Açıklaması (No:02/2014): Köprübaşı - Manisa (2)

Manisa İli Köprübaşı İlçesinde doğal radyasyon ölçümü yapıldığı ve aynı ilçenin Kasar Köyü mevkiinde lokal olarak ortalama doğal radyasyon seviyesinden yüksek olan doğal radyasyon değerlerinin ölçüldüğü yönünde bazı basın organlarında yer alan haberlere ilişkin olarak Kurumumuz tarafından 23.01.2014 tarihinde bir basın açıklaması (01/2014) yapılarak konunun takip edildiği ve bölgede incelemeler yapılacağı duyurulmuştur.

Söz konusu bölgenin jeolojik olarak uranyum maden yatağı olduğu ve bu bölgede 1974-1982 yılları arasında Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA) tarafından cevherden uranyum ayrıştırma metodu geliştirmeye yönelik deneme amaçlı uranyum madenciliği faaliyetleri gerçekleştirilmiş olduğu bilinmektedir. Bu faaliyetin yürütüldüğü MTA tesisi Köprübaşı ilçe merkezine yaklaşık 800 metre uzaklıkta bulunan etrafı tel örgülerle çevrili olan ve güvenliği MTA tarafından temin edilmiş bir tesistir.

Basında yer alan haberlere konu olan bölgede yerinde incelemeler yapmak ve durumu değerlendirmek üzere Kurumumuz uzmanları ile Manisa İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü, MTA ve Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü uzmanlarından oluşan heyet 24.01.2014 tarihinde Manisa İli Köprübaşı İlçesinde ölçüm, numune alma ve değerlendirme çalışmaları gerçekleştirmiştir.

Yüzeyden 1 metre yükseklikte yapılan ölçümlerin sonucunda;

  • Manisa İl Merkezinde Manisa İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü önünde 45 nSv/saat,
  • Köprübaşı İlçe Merkezinde 45 nSv/saat,
  • Köprübaşı İlçe Merkezinde bulunan MTA tesisi girişinde 70 nSv/saat,
  • Geçmiş dönemde deneme amaçlı cevher çıkarma faaliyetinin yapıldığı sektörün bulunduğu Kasar Köyü içinde 50 nSv/saat,
  • Kasar Köyünde bulunan sektörde 70 nSv/saatten başlayarak uranyum cevherinin yüzeye çıktığı bazı bölgelerde 500 nSv/saat,
  • Bölgede yer alan diğer uranyum cevherlerinin bulunduğu Tomaşa, Topallı, Çetinbaş ve Kayran sektörlerinde yapılan ölçümlerde 65-75 nSv/saat,

radyasyon seviyeleri ölçülmüştür.

Köprübaşı ilçesi civarında ölçülen radyasyon seviyeleri; Kasar sektöründe bulunan cevherin yüzeye çıktığı bölgelerde yapılan ölçümler haricinde tamamen ortalama seviyelerdedir. Kasar sektöründe bulunan cevherin yüzeye çıktığı yerlerde ise ölçülen radyasyon seviyeleri o bölgedeki ortalama radyasyon seviyesinin birkaç katı seviyesinde olmakla birlikte herhangi bir kişinin yılın her günü ve günün 8 saatini Kasar sektöründe geçirdiğinin varsayılması durumunda bile radyasyondan korunma açısından halk sağlığını tehdit eden bir durum söz konusu değildir.

Yapılan ölçümlerin sonuçları Türkiye’nin ortalama doğal radyasyon seviyeleri ile uyumludur. Uranyum cevherinin yüzeye çıktığı yerlerde ölçülen nispeten yüksek değerler ise beklenen seviyelerde olup, çok dar alanlarda ölçülmektedir.  Bilindiği üzere Kurumumuz Türkiye sathına yayılmış toplam 153 adet istasyondan oluşan Radyasyon Erken Uyarı Sistemi Ağı (RESA)’nı kurmuş ve işletmektedir. Bu istasyonların aldığı ölçümlere göre Türkiye ortalaması 95 nSv/saattir. Manisa ili ve çevresinde hâlihazırda 3 adet RESA istasyonu bulunmakta olup radyasyon seviyeleri Manisa Merkez – 90 nSv/saat, Manisa Soma – 130 nSv/saat ve Manisa Alaşehir – 100 nSv/saattir. İlaveten Köprübaşı ilçesinde yaşayanlar radyasyon seviyesini anlık olarak Kurumumuz internet sitesinden izleyebilmelerini de teminen Kurumumuz Köprübaşı ilçesi merkezine de bir RESA istasyonu kurmayı planlamaktadır.

Yapılan incelemeler sırasında, cevher sahalarında bulunan uranyum ve diğer radyoaktif maddelerin çevreye yayılıp yayılmadığını gözlemlemek üzere bölgede bulunan Demirköprü Barajı ve Kasar köyünün içme suyu ve Kasar Köyü civarında bulunan kuyulardan su örnekleri; Kasar Sektöründen ve Topallı Sektöründen toprak örnekleri; Kasar ve Çetinbaş Sektörlerinden bitki örnekleri alınmış ve analizler yapılmak üzere Kurumumuzun Sarayköy Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi laboratuvarlarına teslim edilmiştir. Analiz sonuçları ve yapılan değerlendirmeler ayrıca kamuoyuna duyurulacaktır.

Bölgede çalışmalar Manisa Valiliği koordinasyonunda Kurumumuz desteği ile sürdürülecek ve sonuçlar kamuoyu ile paylaşılacaktır.

 Dünyada da doğal radyasyonun ortalamalardan yüksek olduğu pek çok bölge mevcuttur. Bu durum, Birleşmiş Milletler Atomik Radyasyonun Etkileri Bilimsel Komitesi (United Nations Scientific Committee on the Effects of Atomic Radiation – UNSCEAR) tarafından yayınlanan aşağıdaki tabloda görülmektedir. 

 

Ülke

Bölge

Bölge Karakteristiği

Yaklaşık Nüfus

Havada Ölçülen
En Yüksek Doz Hızları *
( nSv/saat )

Brezilya

Guarapari
Mineas Gerais and Goias
Pocos de Caldas Araxá

Monazit kumlar; kıyı alanları

Volkanik tabakalar

73.000

350

90 - 170 (Caddeler)
90 – 90.000 (Sahil)
110 - 1 300
340
2. 800

Çin

Yangjiang
Quangdong

Monazit parçacıklar

80.000

370

Mısır

Nil deltası

Monazit kumlar

 

20 - 400

Fransa

Merkez
Kuzey batı

Granit, şistik kaya, kumtaşı alanı
Uranyum mineralleri

7.000.000

20 - 400
10 – 10.000

Hindistan

Kerala ve Madras
Ganj deltası

Monazit kumlar; kıyı alanları
200 km uzunluğunda, 500 m genişliğinde

100.000

200 – 4.000
1. 800
260 - 440

İran

Ramsar
Mahallat

Kaynak suları

2.000

70 – 17.000
800 – 4. 000

İtalya

Lazio
Campania
Orvieto town
South Toscana

Volkanik toprak

5.100.000
5.600.000
21.000
100.000

180
200
560
150 - 200

Niue Island

Pacific

Volkanik toprak

4.500

1.100

İsviçre

Tessin, Alps, Jura

Gneiss, verucano, karstik topraklar

300.000

100 - 200

* Kozmik ve karasal radyasyonu içerir. ( http://www.unscear.org/unscear/publications/2000_1.html

 

Kamuoyuna saygı ile duyurulur.

Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Başkanlığı

 

 

İlgili İçerik